Жиын терім науқаны: ҚР АШМ астық түсімі бойынша болжамын айтты

Шілде айының ортасынан бастап Қазақстанның оңтүстігінде астық жинау жұмыстары басталды, деп хабарлайды ҚР Премьер-Министрдің баспасөз қызметі. 

Егемен Қазақстан
10.08.2018 21077
2

Жиын терім аумағы — 15 млн га астық

Ауыл шаруашылығы министрлігінің ақпаратына сәйкес, еліміздегі оңтүстік өңірлер осы жылдың шілде айының ортасынан бастап астық өнімдерін жинауға кірісіп кетті, негізгі бидай егетін өңірлер жиын-терімді қыркүйек айының ортасына бастап, ауа райы қолайлы болған жағдайларда қазан айының ортасына дейін аяқтайды. Облыстардың ауыл шаруашылығы басқармаларының жедел мәліметтері бойынша 15 млн гектар аумақтан астық жинау көзделіп отыр.

Ауыл шаруашылығы тауарларын өндірушілердің табыстылығы көптеген факторларға байланысты болатыны белгілі. Астықты оңтайлы мерзімде жинап алу шарттарының бірі — дизельді отынның жеткілікті мөлшерінің болуы. Бұл тұрғыда, мемлекет жыл сайын диқандардың туындайтын мәселесін азайтып, оларды жанар-жағар майдың кепілдендірілген көлемімен қамтамасыз етуге тырысады. Биыл жиын-терім ауыл шаруашылығы жұмыстарын жүргізуге (шілде–қазан аралығында) 394,4 мың тонна көлемінде дизельді отын мөлшері белгіленген.

 

Энергетика министрлігімен бірлесіп астық жинау науқаны кезінде дизельді отынды жеткізу бойынша МӨЗ-дерді облыстарға бөлу кестесі бекітілген. 2016 ж. бастап дизельді отын бағасын мемлекеттік реттеу жойылғанын ескере отырып, Энергетика министрлігі ауыл шаруашылығы жұмыстары үшін мұнай өнімдерінің иелерімен келісіп нарық конъюктурасына байланысты МӨЗ-бен бірлесіп жанар-жағар май құю станцияларындағы нарық бағасынан орта есеппен 10% көлемінде дизельді отынның ай сайынғы бекітілген көтерме бағасын белгілейді.

Энергетика министрлігі МӨЗ-дермен ауыл шаруашылығы қажеттіліктері үшін дизельді отынды өткізу құнын белгіледі. Биыл шілде айында 112,2 мың тонна жеткізу көлемінде бағасы 180,0 мың теңге/тоннаны немесе 148 тг/литрді құрады. Тамызда жеткізу көлемі 110,6 мың тонна, МӨЗ-дермен белгіленген баға — 181,0 мың теңге/тонна немесе 149 теңге/л.

8 тамыздағы жағдай бойынша еліміздегі операторлар 128,7 мың тонна дизельді отынға төлем жасаған (33%), жеткізушілер 108,8 мың тонна дизельді отынды тиеді (28%), оның ішінде тамызға жоспарда — 110,6 мың тонна, облыс операторлары — 30,7 мың тоннаға төлем жүргізді (28%), тиелді — 14,9 мың тонна (13%, жалғасуда).

Астық түсімі жөніндегі болжамдар

Облыстар әкімдіктерінің ауыл шаруашылығы басқармаларының болжамды деректерінің негізінде биылғы астықтың жалпы түсімі 21–22 млн тонна деңгейінде болады деп болжам жасалған.

Облыстардың ауыл шаруашылығы басқармаларының оперативті мәліметтеріне сәйкес, 9 тамыздағы жағдай бойынша 2018 жылғы жиын терім жұмыстары Алматы, Жамбыл, Қызылорда, Түркістан және Шығыс Қазақстан облыстарында басталды. Барлығы аталған өңірлер бойынша 714,8 мың гектар немесе осы өңірлердің астық жинау алаңдарының 37,9% жиналды, 1380,7 мың тонна бастырылды, өнімділік — 19,3 ц/га.

Экспорттық әлеует

Жыл сайын мемлекет астықтың резервтік қорын құрады. «Азық-түлік келісім шарт корпорациясы» ҰК» АҚ қалыптастыру, пайдалану және сақтау ережелеріне сәйкес тиісті жылдың 1 қаңтарындағы жағдай бойынша ол 500 мың тонна көлемінде астықтың резервтік қорын қалыптастыруда. «Азық-түлік келісім шарт корпорациясы» ҰК» АҚ ақпараты бойынша, енді жиналатын астықты сатып алу бағалары әзірге белгіленбеген.

Қазіргі таңда Корпорация 500 мың тонна көлемінде резервтік астық қорын қалыптастырды.

Жиналған астықтың көп бөлігі экспортталады. Мәселен, өткен 2017/18 маркетингтік жылы Қазақстаннан алдын ала бағалау бойынша 9,87 млн тонна астық пен астық баламасындағы ұн экспортталды.

Ауыл шаруашылығы ведомствосында айтылғандай, Қазақстандағы жыл сайынғы дәнді дақылдар өндірісі шамамен 18-20 млн тоннаны құрайды. Ішкі тұтынуды және ауыспалы қалдықты ескергенде Қазақстанның экспорттық әлеуеті 8–9 млн тонна астық пен астық баламасындағы ұнды құрайды.

Сондай-ақ, Қазақстанның майлы дақылдардың негізгі өндірушілерінің бірі екенін атап өту керек. ҚР АШМ ақпаратына сәйкес, биыл майлы дақылдар 2,8 млн га аумаққа (2017 жылғы деңгейден 375 мың га артық), бұршақ дәнділер — 446,7 мың га алаңға (2017 жылғы деңгейден 0,4 мың га артық) егілді.

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

10.12.2018

Қарағандылықтар «ҚазРобоСпорт» чемпионатының бас жүлдесін жеңіп алды

10.12.2018

Ежелгі металлургия іздерін Тарбағатай даласынан көруге болады

10.12.2018

Қытай 2000-нан астам қазаққа өз территориясынан шығуға рұқсат берді

10.12.2018

Д.Назарбаева Дүниежүзілік банкінің Орталық Азия жөніндегі Аймақтық директорын қабылдады

10.12.2018

Солтүстікқазақстандық екі кәсіпкер «Жомарт жүрек» байқауының жеңімпазы болды

10.12.2018

«Латын әліпбиіне көшу – тарихи таңдау» республикалық ғылыми-теориялық online конференция өтті

10.12.2018

Халықаралық Олимпиада комитеті Алла Важенина, Анна Нұрмұхамбетова және Ольга Рыпаковаға медальдары қайтарады

10.12.2018

Павлодарда «Лайықты еңбек – мемлекеттің тұрақтылық негізі» форумы өтті

10.12.2018

Атыраулық дзюдошылар Конфедерация Кубогінің иегері атанды

10.12.2018

Облыста озық шыққан аудандар марапатталды

10.12.2018

Александр Журавский Мұхаммед Рабииден жеңілді

10.12.2018

Дархан Қыдырәлі The Asahi Shimbun басылымына сұхбат берді 

10.12.2018

Қызылордада жер телімдері аукционға шығарылды

10.12.2018

Қызылорда облысының әкімі мүмкіндігі шектеулі жандар автокөлік сыйлады

10.12.2018

Қостанайда табиғат қорғау полицейлері киік атқан қаскөйді ұстады

10.12.2018

Сығанақ қалашығы туризмге қызмет етеді

10.12.2018

Қыздар университеті робот құрастыратын стартап жобалар жасайды

10.12.2018

«Қайраттың» екі футболшысы - әлемнің үздік ойыншысы номинациясына үміткер

10.12.2018

Дүниежүзілік банк Қазақстанның коммуналдық инфрақұрылымын дамытуға қатысады

10.12.2018

Алматыда жас дзюдошылардың турнирі өтті

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

Táýelsizdiktiń tańǵajaıyptary

О́tken joly jazǵan baǵanymyzda («EQ», 21.11.18) Táýelsizdiktiń arqasynda qazaq jastarynyń sporttyń elıtalyq túrlerinen álemdik dodalarda tek sońǵy jyldary ǵana top jaryp jatqan birneshe mysaldaryn keltirgen edik. Sonymen birge qazaq ánderimen, ulttyq áýenmen álemdi aýzyna qaratyp júrgen ánshilerimiz týraly da jazǵanbyz. 

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Jekemenshik teatrlar jaıy

Jalpy, kez kelgen halyqtyń mádenıeti men rýhanı damý deńgeıi teatr salasyndaǵy jetistikterimen ólshenetini tarıhtan málim. О́rkenıetti memleketterdegi bir ǵana qalanyń ózinde teatr sany 200-den asyp jyǵylatyndyǵy sonyń buljymas dáleli bolsa kerek-ti.

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Aqparattar aýqymyndaǵy aqıqat

Taıaýda Almatyda ótken medıaquryltaıda Qazaqstandaǵy buqaralyq aqparat qural­darynyń qazirgi jaı-kúıi keńinen áńgime boldy. Mamandar tarapynan aıtylǵan pikirlerge qulaq qoıar bolsaq, sońǵy jyldary qazaqstandyq BAQ-tyń, ásire telearnalardyń reıtıngi aıtarlyqtaı túsip ketken. Máselen, 2013 jyldan bergi aralyqta bul kórsetkish 22 paıyzǵa tómendegen eken. Onyń sebebi nede?

Сайраш ӘБІШҚЫЗЫ, Қазақстанның білім беру ісінің құрметті қызметкері

Halyq sózinde birtutastyq, birlik bar

«Halyq» sóziniń mán-maǵynasy óte tereń ekeni barshaǵa málim. Másele – osyndaı saıası astary aıryqsha sózdi qalaı qoldanyp júrgenimizde. Merzimdi baspasóz betterindegi habarlardan,  teleradıo arnalardan, ózara áńgimeden «aýyl halqy», «qala halqy» degendi oqyp ta, estip te júrmiz. Máselen, telearnalardyń birinen «Arshaly aýdanynda 27 myń halyq bar» degendi estidim de, «halyq sózin durys qoldanaıyq» dep, ózimniń oı dápte­rime jazyp qoıdym. Sebebi orys tilinde «narod sela» nemese «narod derevnı», «na­rod raıona», «narod goroda» demeıdi, tipti jazbaı­dy. Bul tilde «naselenıe», «jıtelı», «gorojane», «selchane» deıtinin bilemiz. Biz qazaqsha «aýyl turǵyndary», «qalalyqtar» nemese «qala turǵyndary» desek, ekpini báseń bolyp, birdeńe joǵaltyp alatyndaı, «aýyl halqy», «qala halqy» dep qysqa qaıyramyz. Sonda deımin-aý, qazaǵymyzdy bólip, jiktep, birtutas halyq sanatyna qospaı turǵanymyzdy nege ańǵarmaımyz?!

Дидар Амантай,

Túsiniktiń kúıreýi

Sońǵy jyldary, sandyq tehnologıalyq ónimderdiń (iPhone, Red One, digital camera, information technology) alǵashqy nusqalary (computer, printer, scaner, copier), shyqqanyna tabany kúrekteı jarty ǵasyrǵa jýyq ýaqyt, jeteqabyl mezgil ótkende, ozyq qoǵamdarda, qala berdi, damýshy elderde, tipti, jalpy adamzattyq mádenı-rýhanı keńistikterde iri-iri qomaqty ózgerister júrdi. 

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікір қосу